Kapsayan Dönem: 08–15 Ocak 2026
1) Küresel fiyat sinyali,
genel tablo
Aralık 2025’te FAO Gıda Fiyat
Endeksi üst üste dördüncü ay gerileyerek 124,3 puana indi, Kasım 2025
değeri 125,1 puandı. Endeks yıllık bazda da daha düşük seyrediyor. Buna karşın
2025 yıl ortalaması 2024’e göre daha yüksek gerçekleşti, artışın ana
sürükleyicileri bitkisel yağlar ve süt ürünleri oldu.
Bu çerçeve şu mesajı veriyor.
Küresel enflasyon baskısı gevşiyor, ancak bazı alt kalemlerde arz kırılganlığı
ve jeopolitik riskler fiyat oynaklığını canlı tutuyor.
2) Hububat ve yağlı tohumlar,
arz ve stok görünümü
ABD tarafında Ocak 2026’da
yayımlanan resmî raporlar, 2025 mısır üretiminde rekor seviyeye işaret ediyor.
Bu, yem ve sanayi talebi güçlü kalsa bile küresel dengeyi rahatlatan bir unsur.
Ayrıca USDA’nın Ocak 2026 WASDE
seti, NASS güncellemeleriyle iç denge tablolarını güncelledi ve dünya arz
kullanıma dair tahminleri revize etti. Bu veri seti, fiyatların yönünden çok,
önümüzdeki çeyrek için oynaklığın nereden gelebileceğini göstermesi açısından
kritik.
3) Karadeniz hattı, ticaret
akışı ve vergi sinyali
Karadeniz kaynaklı akışlar,
fiyatlarda risk primi üreten ana başlıklardan biri olmaya devam ediyor. Bu
hafta öne çıkan somut gelişme, Rusya’nın 14–20 Ocak 2026 tarihleri arasında
tahıl ihracat vergisini sıfırladığına dair haber akışı oldu. Bu tür adımlar
kısa vadede sevkiyatı teşvik edebilir, ancak piyasanın asıl hassasiyeti
lojistik süreklilik ve politika öngörülebilirliği tarafında.
TARIMKON açısından okuma net. İthalata
dayalı dengeleme yapan ülkeler için risk, yalnız fiyat değil, teslim
süreleri ve sözleşme güvenliği üzerinden büyüyor.
4) Pirinç piyasası, Hindistan
arzı geri döndü
Hindistan’ın 2025 pirinç
ihracatı, kısıtların kaldırılmasıyla 21,55 milyon tona yükseldi ve fiyatları
özellikle Asya’da aşağı çeken bir rekabet dalgası oluşturdu. Bu, ithalatçı
ülkeler için maliyet rahatlaması yaratırken, alternatif tedarikçiler için pazar
payı baskısı anlamına geliyor.
Bununla birlikte İran hattında
ödeme ve jeopolitik belirsizliklerin, Hindistan basmati akışını yavaşlattığı
haberleri var. Bu, pirinçte arz bol görünse bile ticaretin finansman riskleri
nedeniyle bölgesel dar boğazlar oluşturabileceğini gösteriyor.
5) Et ve yem dengesi, Brezilya
yükselişi
Brezilya’nın sığır eti üretiminde
ölçek büyütmesi ve yem rasyonlarında mısır etanol yan ürünü gibi yüksek
proteinli girdilerin rolünün artması, küresel kırmızı et arzını
rahatlatan, aynı zamanda yem sanayii dengelerini yeniden şekillendiren
bir trend olarak öne çıkıyor.
Bu başlık Türkiye için iki açıdan
önemli. Birincisi yem ham maddelerinde fiyat baskısı azalırsa hayvansal ürün
enflasyonu yönetimi kolaylaşır. İkincisi, uzun vadede rekabet üstünlüğü, sadece
üretimde değil, verimlilik ve yem optimizasyonu teknolojilerinde
kurulacak.
6) Gübre ve enerji, maliyet
tarafındaki yön
Dünya Bankası’nın 6 Ocak 2026
güncellemesi, Aralık ayında enerji endeksinin gerilediğini, enerji dışı
endeksin ise sınırlı yükseldiğini belirtiyor. Aynı güncellemede gübre
grubunda düşüş vurgulanıyor. Bu, 2026 ilkbahar sezonuna girerken maliyet
tarafında kısmi bir rahatlama beklentisini destekliyor, ancak bölgesel
düzenlemeler ve tedarik koşulları Avrupa’da baskıyı yüksek tutabilir.
Piyasa fiyat göstergesi olarak
urea tarafında kısa vadeli yukarı yönlü hareket de görülüyor, bunu bir erken
uyarı sinyali gibi izlemek gerekir.
7) Türkiye için etki, risk ve
fırsat okuması
Bu haftanın Türkiye’ye yansıyan
ana mesajı şudur.
Kısa vadeli riskler:
Karadeniz sevkiyat riski, sözleşme ve teslim süreleri, pirinçte ticaret
finansmanı kaynaklı bölgesel tıkanmalar, gübrede bölgesel maliyet
farklılaşması.
Kısa vadeli fırsatlar: FAO
genel endeksinin gevşemesiyle ithalat maliyeti baskısının sınırlı da olsa
azalması, ABD hububat arzının güçlü seyriyle yem maliyetlerinde potansiyel
rahatlama.
8) TARIMKON için önerilen 10
günlük aksiyon seti
- Karadeniz tedarik risk haritası çıkarın,
buğday, mısır, arpa, ayçiçeği küspesi için tedarikçi, rota, teslim süresi
ve sözleşme risklerini puanlayın.
- Pirinçte Hindistan kaynaklı rekabet dalgasını
izleyerek, Türkiye’de fiyat, kalite ve menşe bazlı ithalat
stratejisi senaryoları oluşturun
- Gübrede Bahar 2026 için, bölgesel maliyet
farklarını dikkate alan erken alım ve stok planı şablonu
yayımlayın.
- Hayvancılıkta yem tarafında rasyon optimizasyonu
ve yerli protein ekseninde bir teknik çalışma grubu kurun, bu başlık
2026 fiyat istikrarının kaldıraç alanı.
- Haftalık izleme setinize şu göstergeleri
sabitleyin: FAO endeksleri, Karadeniz vergi ve kota sinyalleri, urea
göstergesi, ABD üretim ve stok revizyonları.
0 Yorumlar