TARIM VE GIDA SEKTÖRÜ KÜRESEL HAFTALIK GÜNDEM NOTLARI, 2025 ARALIK 3. HAFTA

 

TARIM VE GIDA SEKTÖRÜ KÜRESEL HAFTALIK GÜNDEM NOTLARI,

2025 ARALIK 3. HAFTA

12–19 Aralık 2025

Bu hafta gündem, AB regülasyon takvimi, hayvan sağlığı ve biyogüvenlik, tahıl fiyatlarında aşağı yönlü baskı, Karadeniz lojistiği, gübre ve enerji bağlantılı maliyetler, kahve ve kakao piyasalarında hava kaynaklı oynaklık ekseninde şekillendi.

1) AB, ormansızlaşma mevzuatını 1 yıl erteledi, hazırlık penceresi uzadı

AB ülkeleri, ithalatta ormansızlaşma riskini azaltmayı hedefleyen düzenlemenin uygulamasını 1 yıl erteledi. Yeni takvime göre büyük şirketler için uyum başlangıcı 30 Aralık 2026, küçük işletmeler için 30 Haziran 2027 olarak ilerliyor.
Ne anlama geliyor. İhracatçı ve tedarik zinciri aktörleri için izlenebilirlik, coğrafi doğrulama, uyum beyanı gibi süreçleri kurmak adına ek süre oluştu. Erteleme, uyum gerekliliğini ortadan kaldırmıyor, yalnızca takvimi öteler. Bu nedenle 2026 boyunca gecikmiş hazırlık riski büyüyebilir.

2) AB, gıda ve yem güvenliği mevzuatında sadeleştirme paketi gündeminde

Avrupa Komisyonu, gıda ve yem güvenliği mevzuatını sadeleştirmeyi amaçlayan bir paket önerdiğini duyurdu.
Bu başlıkta sivil toplum tarafında, bazı unsurların özellikle pestisit onay süreçleri açısından zayıflatma riski taşıyabileceğine dair eleştiriler de dolaşımda.
Ne anlama geliyor. AB pazarıyla çalışan üretici ve ihracatçıların, sadeleştirme tartışmasının nereye evrileceğini yakından izlemesi, uyum maliyeti ve pazar erişimi açısından senaryolu hazırlık yapması gerekir.

3) Fransa’da sığır hastalığı gündemi, aşılama hızlandı

Fransa’da lumpy skin disease kaynaklı riskler nedeniyle aşılama kampanyasını hızlandırmak için ordu desteği devreye alındı. Haberde toplamda yüz binlerce doz aşı tedariki ve kısa sürede geniş ölçekli uygulama hedefi öne çıkıyor.
Ne anlama geliyor. Avrupa’da hayvan hastalıkları gündemi, sınır kontrolleri, ticaret kısıtları, sertifikasyon ve tüketici algısı üzerinden kırmızı et ve süt zincirini etkileyebilir. Türkiye açısından da biyogüvenlik, izleme ve hızlı müdahale kapasitesi bu tür dalgalanmalarda kritik hale geliyor.

4) Buğdayda aşağı yönlü baskı, arz algısı güçlendi

Chicago buğday vadeli işlemlerinde haftalık bazda belirgin düşüş eğilimi konuşuluyor. Reuters kaynaklı piyasa notlarında, bol küresel arz ve bazı sevkiyat iptallerinin fiyatları baskıladığı belirtiliyor.
AP’nin piyasa özetinde de buğday vadeli işlemlerine ilişkin hacim ve açık pozisyon verileri paylaşılıyor.
Ne anlama geliyor. İhracatçı ülkelerde arz algısı güçlenirken, üretici gelirlerini korumak için maliyet yönetimi, kalite primi, kontratlı satış ve riskten korunma araçları daha fazla önem kazanıyor.

5) Ukrayna lojistiği, 2026’ya maliyet baskısı taşıyor

Ukrayna, altyapı saldırıları ve taşıma sisteminin finansmanı gerekçesiyle demiryolu navlun tarifelerinde artışın kaçınılmaz olduğunu, 1 Ocak 2026 itibarıyla planlanan artışın sektörlerde tepki yarattığını aktardı.
Ne anlama geliyor. Karadeniz çıkışlı tahıl ve yağlı tohum akışında navlun ve iç lojistik maliyeti, fiyat oluşumuna daha güçlü yansıyabilir. Türkiye için bu başlık, hem ithalat maliyeti hem de bölgesel ticaret rekabeti açısından izlenmeli.

6) Gübre cephesinde fiyat ve arz sinyalleri, 2026 görünümü tartışılıyor

Üre fiyatı için veri platformlarında 18 Aralık 2025 itibarıyla 377 USD ton seviyesinde güncelleme görülüyor.
Kuzey Amerika merkezli analizlerde, 2026 azotlu gübre fiyatlarının arz artışıyla daha dengeli bir patikaya dönebileceği beklentisi öne çıkıyor.
Hindistan’da Assam bölgesinde amonyak ve üre projesi için arazi tahsisi kararı da yeni kapasite gündeminin bir örneği olarak dikkat çekti.
Ne anlama geliyor. 2026 için girdi maliyeti riskini azaltma penceresi oluşabilir. Ancak enerji, navlun ve bölgesel arz kesintileri her an dengeyi bozabileceği için alım stratejisi, tek tarihte alım yerine kademeli tedarik ve alternatif kaynak yaklaşımıyla kurgulanmalı.

7) Kahvede yağış etkisi, Vietnam ihracat performansı ve fiyat düzeltmesi

Piyasa haberlerinde Brezilya’da yağışların üretim endişesini azaltmasıyla kahve fiyatlarında geri çekilme vurgulanıyor.
Vietnam tarafında ise 2025’in ilk 11 ayında ihracat gelirinin yaklaşık 7,94 milyar USD’ye ulaştığı ve birim fiyat artışının belirleyici olduğu bildirildi.
Ne anlama geliyor. Kahvede hava koşulları kısa vadeli fiyatları hızla oynatıyor. Orta vadede ise yüksek fiyatlı dönemlerden sonra düzeltme riski artıyor. İşleyen tedarik zincirleri için stok ve kontrat yönetimi kritik.

8) Kakao piyasasında iki yönlü sinyal, hava olumlu, bazı üreticilerde düşüş riski

Batı Afrika’da yağış ve güneş dengesinin ürün gelişimini desteklediği, bunun da fiyatları baskıladığı yorumları öne çıktı.
Diğer taraftan Nijerya için üretimde yıllık düşüş beklentisi gibi arzı sıkılaştırabilecek sinyaller de paylaşılıyor.
Ne anlama geliyor. Kakao tarafında kısa vadede hava kaynaklı rahatlama görünse de ülke bazlı üretim riskleri fiyat oynaklığını canlı tutuyor. İthalatçı sanayi için fiyat risk yönetimi ve tedarikçi çeşitlendirme yeniden öne çıkıyor.

9) Deniz taşımacılığı sinyali, navlun endeksi zayıfladı

ABD Buğday Birliği haftalık fiyat raporunda Baltic Dry Index’in haftayı daha zayıf kapattığı notu yer alıyor.
Ne anlama geliyor. Navlun tarafındaki gevşeme, ithalat maliyetlerini bir ölçüde destekleyebilir. Ancak Karadeniz ve bölgesel jeopolitik riskler, koridor bazında farklı fiyatlamalar yaratabilir.

 

Türkiye ve TARIMKON için net yol haritası, 30 günlük aksiyon seti

1. AB uyum hattı için EUDR ve gıda yem mevzuatı sadeleştirme dosyalarını tek izleme panosunda birleştirin, her ürün grubu için izlenebilirlik boşluk analizi çıkarın.
2. Tahıl fiyat baskısı senaryosuna karşı, üretici gelirini koruyan kontratlı satış ve kalite primi modellerini sahaya indirin, maliyet kalemlerini sezon öncesi sabitlemeye dönük tedarik planı kurun.
3. Biyogüvenlik ve hayvan sağlığı için erken uyarı ve eğitim modüllerini güçlendirin, sınır ve iç izleme süreçlerinde veri standardı oluşturun.
4. Karadeniz lojistiği için 2026 navlun ve iç taşıma risklerine karşı alternatif rota, depo ve zamanlama senaryoları hazırlayın.
5. Kahve ve kakao gibi ithal girdilerde, fiyat düzeltmesi ve arz şoku ihtimaline karşı kademeli alım ve tedarikçi çeşitlendirme stratejisini devreye alın.

 

GLOBAL WEEKLY AGENDA NOTES FOR THE AGRICULTURE AND FOOD SECTOR
DECEMBER 2025, WEEK 3
12–19 December 2025

This week’s agenda was shaped around the EU regulatory timeline, animal health and biosecurity, downward pressure on grain prices, Black Sea logistics, fertilizer and energy linked cost dynamics, and weather driven volatility in coffee and cocoa markets.

1) EU postponed deforestation regulation by 1 year, the preparation window has expanded

EU countries postponed by one year the implementation of the regulation intended to reduce deforestation risk in imports. Under the updated timeline, compliance starts on 30 December 2026 for large companies and 30 June 2027 for small companies.
What it means. Exporters and supply chain actors have gained additional time to establish processes such as traceability, geolocation verification, and compliance declarations. The postponement does not remove the compliance requirement, it only shifts the timeline. Therefore, the risk of delayed preparedness may increase throughout 2026.

2) EU simplification package on food and feed safety legislation is on the agenda

The European Commission announced that it proposed a package aimed at simplifying food and feed safety legislation.
On this topic, civil society actors have raised concerns that certain elements could weaken processes, particularly around pesticide approval procedures.
What it means. Producers and exporters working with the EU market should closely monitor how the simplification debate evolves and prepare scenario based plans in terms of compliance cost and market access.

3) Cattle disease agenda in France, vaccination accelerated

In France, due to risks linked to lumpy skin disease, military support was deployed to accelerate the vaccination campaign. Reports highlight the procurement of hundreds of thousands of vaccine doses and the objective of rapid, large scale implementation.
What it means. In Europe, animal disease developments can affect the red meat and dairy supply chain via border controls, trade restrictions, certification, and consumer perception. For Türkiye, biosecurity, monitoring, and rapid response capacity become critical under such volatility.

4) Downward pressure on wheat, supply perception strengthened

A noticeable weekly downward trend is being discussed in Chicago wheat futures. Reuters based market notes indicate that abundant global supply and some shipment cancellations have pressured prices.
AP market summaries also shared volume and open interest data for wheat futures.
What it means. While supply perception strengthens in exporting countries, cost management, quality premiums, contract based sales, and hedging tools become more important to protect producer incomes.

5) Ukraine logistics is carrying cost pressure into 2026

Ukraine reported that increases in rail freight tariffs are inevitable due to infrastructure attacks and the financing needs of the transport system, and that a planned increase effective 1 January 2026 has triggered reactions across sectors.
What it means. Freight and inland logistics costs on Black Sea origin flows of grains and oilseeds may have a stronger impact on price formation. For Türkiye, this should be monitored both for import costs and for regional trade competitiveness.

6) Fertilizer market signals on price and supply, 2026 outlook under discussion

On data platforms, the urea price was updated at USD 377 per ton as of 18 December 2025.
North America based analyses suggest that nitrogen fertilizer prices in 2026 could follow a more balanced path as supply increases.
In India, a land allocation decision for an ammonia and urea project in Assam also drew attention as an example of new capacity development.
What it means. A window may open to reduce input cost risk for 2026. However, because energy, freight, and regional supply disruptions can quickly change the balance, procurement strategy should be built on phased purchasing and alternative sourcing rather than one time buying.

7) Coffee, rainfall impact, Vietnam export performance, and price correction

Market news highlights that rainfall in Brazil has reduced production concerns, leading to a pullback in coffee prices.
In Vietnam, export revenue in the first 11 months of 2025 reportedly reached approximately USD 7.94 billion, with higher unit prices being the key driver.
What it means. Weather conditions move coffee prices rapidly in the short term. In the medium term, the risk of correction increases after high price periods. Inventory and contract management are critical for functioning supply chains.

8) Cocoa market shows mixed signals, weather is supportive, downside risk for some producers

In West Africa, commentary suggested that the rainfall and sunshine balance supported crop development, which pressured prices.
On the other hand, signals such as an expected year on year production decline for Nigeria may tighten supply.
What it means. Even if short term weather driven relief is present, country specific production risks keep volatility elevated. For importing industries, price risk management and supplier diversification come to the forefront again.

9) Shipping signals, freight index weakened

In the U.S. Wheat Associates weekly price report, it was noted that the Baltic Dry Index closed the week weaker.
What it means. Easing on the freight side may partially support import costs. However, Black Sea and regional geopolitical risks can create corridor specific pricing differences.

 

A clear roadmap for Türkiye and TARIMKON, 30 day action set

1. For the EU compliance track, consolidate EUDR and the food and feed legislation simplification files into a single monitoring dashboard, conduct a traceability gap analysis for each product group.
2. Against the grain price pressure scenario, deploy contract based sales and quality premium models that protect producer income, build a procurement plan to lock in cost items before the season.
3. Strengthen early warning and training modules for biosecurity and animal health, establish data standards for border and domestic monitoring processes.
4. For Black Sea logistics, prepare alternative route, storage, and timing scenarios against 2026 freight and inland transport risks.
5. For imported inputs such as coffee and cocoa, activate phased purchasing and supplier diversification strategies against the risk of price correction and supply shocks.